همسایه داری

به گزارش پایگاه خبری “ججین“، ما در اجتماعي بزرگ زندگي مي‌كنيم كه خود از مجموعه‌هاي كوچك‌تري تشكيل شده است. خانواده، فاميل، دوستان و آشنايان در كنار يكديگر معنا پيدا مي‌كنند و با يكديگر مي‌توانند به بزرگ‌ترين منزل‌‌ها دست يابند. يكي از مجموعه‌هاي كوچك‌تري كه در اجتماع با آن مواجه هستيم همسايه است كساني كه به دليل در كنار هم قرار داشتن منازلشان ارتباطي نزديك با يكديگر دارند.

اين واژه در گذشته رنگ و بويي ديگر داشت. همسايه‌ها با يكديگر رفت و آمدهاي خانوادگي داشتند و همواره جوياي حال يكديگر مي‌شدند. اما امروزه اين روابط بسيار كم ‌رنگ شده است و مشغله‌ها و روزمرگي‌ها جاي آن را گرفته است. امام كاظم (ع) فرموده‌اند: «خوب همسايه‌داري كردن به اين نيست كه از اذيت نمودن آنها دوري نمايي بلكه آن است كه بر آزار و اذيتشان صبر كني». در اين تعريف كرامت فردي و اجتماعي رعايت شده است. زيرا چنين رفتاري سبب مي‌شود حرمت‌ها حفظ شده و ناراحتي‌ها كاهش يابد. كم‌ترين كاري كه يك انسان در مقابل همسايه خويش مي‌تواند انجام دهد آن است كه آزارش ندهد و از كاري كه رنجش خاطرش را به دنبال دارد دوري نمايد.

در اين دوران انسان به دنبال جايي براي آرامش است و خانه بهترين مأمن براي اوست. زماني كه خسته از زمانه به خانه مي‌‌رسد دوست دارد آرامش از دست رفته را بازيابد و بي‌‌مبالاتي همسايگان مي‌تواند باعث به هم زدن آسایش همسایگان دیگر شود. در روايت زير نيز به خوبي مي‌توان اهميت اين موضوع را مشاهده نمود: «هر كس به خدا و روز قيامت ايمان دارد بايد همسايه اش را اكرام كند (احترام بگذارد)». بر اساس روايتي مي‌توان چنين به دست آورد كه توصيه‌هاي بيش از اندازه پيامبر (ص) در برخورد نيكو داشتن با همسايگان نشأت‌ گرفته از سفارشات فراوان خداوند به ايشان است: «پيوسته جبرئيل مرا به همسايه توصيه مي‌كرد تا آنجا كه گمان كردم به همسايه نيز ارث تعلق مي‌گيرد». نكته بسيار مهم ديگر آن است كه در روايات قبولي عبادت عابدان به رضايت همسايگانشان قرين شده است «اگر فلاني شب را به عبادت بگذارند و شب زنده داري كند و روز را روزه بدارد و صدقه دهد و همسايگانش را اذيت كند پس رسول ‌خدا(ص) فرمودند هيچ خيري در آن نيست و جايگاهش در جهنّم است».

امامان شيعه (ع) نيز بر خوب همسايه ‌داري كردن تاكيد فراوان داشته‌اند و از صفات شيعيان خويش را داشتن خير و بركت براي همسايگان مي‌‌دانند. خير و بركتي كه در پرتو رفتار و ارتباطي كريمانه نسبت به يكديگر حاصل شده و منجر به قوام دين و جامعه خواهد شد. انسان مومن موظف است با تمامي مردم به بهترين صورت ممكن برخورد نمايد. حال آنان كه با يكديگر ارتباط دارند و به طرق مختلف با يكديگر در تماس هستند در اولويت قرار خواهند گرفت. برخورد انسان مومن با اطرافيان سبب دوري يا نزديكي افراد به اسلام خواهد شد. زماني كه فردي از حال همسايه خويش جويا مي‌شود؛ از گرفتاري‌ها، بيماري‌ها و مشكلاتش آگاهي پيدا خواهد كرد و در صورت توان به ياري ‌اش خواهد شتافت. وظيفه تمامي ما آن است كه به يكديگر توجه داشته و حقوق يكديگر را به خوبي رعايت كنيم.